NOS Nieuws

binnenland

OM: student niet bij Hamas-aanslagen
De student die in een video zei dat hij betrokken was bij de aanslagen van Hamas op 7 oktober 2023, is daar niet schuldig aan, zegt het OM. De student van de Universiteit Maastricht had niets met de aanslag te maken en is ook niet schuldig aan opruiing of verheerlijking van terrorisme, concludeert het OM. Het filmpje waarin hij dat beweerde werd snel van Instagram verwijderd, maar veroorzaakte veel onrust. De student, die uit Gaza komt, werd door de universiteit geschorst. Nu het OM concludeert dat er geen reden is voor strafrechtelijke vervolging, is de universiteit met hem in gesprek over hervatting van zijn studie.
Deel hondenpark Schiedam afgegraven
Een deel van het Schiedamse park De Plantage wordt afgegraven, na de dood van minstens vijf honden die er waren uitgelaten. Het gaat om de grond van het rozenperk, dat enkele tientallen meters lang en breed is. Het perk is al afgesloten en er staan borden met de tekst 'Mogelijk gif aanwezig. Let op uw kind/huisdier!'. Het lijkt erop dat de honden iets van de grond gegeten hebben, mogelijk giftige paddenstoelen. De afgegraven grond wordt opgeslagen in containers. De gemeente zegt nog niet te weten wat de honden ziek heeft gemaakt. Het onderzoek naar de sterfgevallen kan nog geruime tijd duren.
Groen licht voor pilfabriek Katwijk
De Amerikaanse farmaceut Eli Lilly mag een grote medicijnenfabriek gaan bouwen in Katwijk. De gemeenteraad heeft ingestemd met de vergunningsaanvraag. Eli Lilly wil in Katwijk diabetes- en afslankpillen gaan produceren. Volgens de plannen wordt het complex 20 hectare groot en maximaal 40 meter hoog. Heel wat Katwijkers maakten zich zorgen over de komst van zo'n groot complex, dat ook vlak bij het recreatiegebied aan het Valkenburgse Meer ligt. De politiek worstelde de afgelopen tijd met die gevoelens, maar stemde met een grote meerderheid in. De raad vindt de economische voordelen zwaarder wegen dan de nadelen.
Kabinet weer om tafel met bonden
Voor het eerst sinds maanden gaan de vakbonden en werkgevers weer om tafel met het kabinet om te praten over de toekomst van de sociale zekerheid. Zes organisaties, VNO-NCW, MKB NL, LTO, FNV, CNV en VCP zijn uitgenodigd om woensdag naar het Catshuis te komen. Vakbonden FNV en CNV hebben laten weten op de uitnodiging in te gaan. Daarmee is de kans groot dat de andere partijen de uitnodiging ook zullen accepteren. Het overleg in mei over de versobering van de sociale zekerheid liep op niets uit. De vakbonden zeiden dat het kabinet niet bereid was om aan hun eisen te voldoen. Daarop zetten de bonden hun aangekondigde acties door.
Ebolapatiënt aangekomen in Leiden
De hulpverlener die besmet is geraakt met ebola is aangekomen in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) in Leiden. Het gaat om een medewerker van Artsen zonder Grenzen. De hulpverlener raakte besmet tijdens werk in de Democratische Republiek Congo, waar momenteel een grote uitbraak van ebola is. De medewerker is met een privévliegtuig naar Nederland gevlogen en onder begeleiding van de Koninklijke Marechaussee naar Leiden gereden. Het LUMC is voorbereid op de opvang, screening en verzorging van de patiënt. Andere patiënten lopen volgens het LUMC geen gevaar en ook bezoek is gewoon mogelijk.
Inflatie loopt op naar 3, 4 procent
De inflatie blijft langzaam oplopen. In september waren de prijzen 3, 4% hoger dan een jaar eerder. Dit jaar was de inflatie alleen in mei hoger: 3, 5%. In augustus was de inflatie 3, 3%. De stijging van de inflatie is het gevolg van de stijgende energieprijzen, door de oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten. Diensten werden ook wat duurder, maar voedingsmiddelen werden goedkoper. Op termijn zullen de hoge energieprijzen ook daarin doorwerken. Direct na de Russische aanval op Oekraïne liep de inflatie op tot meer dan 10%. Hij daalde tot nul in 2023, om daarna weer langzaam op te lopen tot het huidige niveau van 3, 4%.
Oranjes eeuwen achter kolonialisme
De Oranjes waren met overtuiging bij het kolonialisme betrokken en vonden koloniale oorlogvoering en gewelddadige onderdrukking van opstanden terecht, is de conclusie van het onderzoek naar de betrokkenheid van het Huis Oranje- Nassau bij kolonialisme en slaverij. De stadhouders en koning Willem I gaven ook geen blijk van bezwaren tegen de handel in slaafgemaakten en slavernij. De Oranjes droegen niet bij aan de afschaffing ervan, zei onderzoeksleider Gert Oostindie in zijn presentatie. Koning Willem-Alexander vroeg om het onderzoek, dat vijf boeken opleverde. Van Oostindie prijst hem als de eerste Europese vorst die rekenschap aflegt.
"Tijdgeest pleit Oranjes niet vrij"
De Oranjes onderscheidden zich in hun steun aan kolonialisme en slavernij niet van de rest van de Nederlandse elite en ook niet van andere vorsten in Europa, zegt onderzoeker Oostindie. Dat pleit hen niet vrij, vindt hij."Zij wisten van verzet, er circuleerden andere opvattingen. Zij hadden zich anders kunnen opstellen", zegt hij."De tijdgeest is geen excuus." Oostindie zegt dat koning Willem- Alexander met open blik naar het verleden kijkt en zelfs om vergiffenis vroeg. Volgens hem moet de conclusie zijn dat we geen rooskleurig nationaal zelfbeeld moeten hebben en dat de Oranjes medeverantwoordelijk zijn.

buitenland

Advocaat: Pike in kritieke toestand
De terdoodveroordeelde Christa Pike verkeert in kritieke toestand en krijgt "levensreddende medische zorg". Dat zegt een van haar advocaten. De 50-jarige zou gisteren geëxecuteerd worden, maar dat ging niet volgens plan. Pike kreeg uiteindelijk twee injecties met een doorgaans dodelijk middel, maar bleef leven. De executie werd afgeblazen en Pike werd met een ambulance naar het ziekenhuis in Nashville overgebracht. De advocaat zegt geen duidelijk beeld te hebben over de prognose van Pike. Pike werd in 1995 op 18-jarige leeftijd veroordeeld voor de moord op Colleen Slemmer. Pike en haar toenmalige vriend martelden en vermoordden Slemmer.
G7 geeft vaten olie vrij na druk VS
De G7-landen gaan de komende vier maanden tot 100 miljoen vaten diesel en ruwe olie uit hun noodvoorraden vrijgeven. Het besluit werd genomen tijdens een video-overleg onder leiding van de Franse president Macron. De VS drong aan op de maatregel. President Trump dreigde eerder met het stoppen van de export van Amerikaanse diesel als bondgenoten hun reserves niet zouden aanspreken. Volgens de Europese Commissie lijkt een dergelijk exportverbod nu van de baan. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) gaat de vrijgave coördineren. Het is nog niet duidelijk hoeveel vaten uit de Europese noodvoorraden gaan komen.
Aanhouding om incident Britse basis
De politie in het Verenigd Koninkrijk heeft nog iemand opgepakt op verdenking van het voorbereiden van terreurdaden bij een Britse luchtmachtbasis. De man (27) met de Britse en Iraanse nationaliteit werd in de Londense wijk Westminster gearresteerd. In hetzelfde gebied zijn twee panden doorzocht. Ook is een 26-jarige Brit verhoord. In de buurt van de basis werden zondag al vijf Britten opgepakt. Maandag zijn zij op borgtocht vrijgelaten. De basis wordt gebruikt in de oorlog tegen Iran. De Britse premier Burnham zegt dat er "sterke aanwijzingen" zijn dat Iran een rol heeft gespeeld bij het incident. De VS wees eerder al in die richting.
Franse politie en scholieren slaags
In Franse steden zijn scholieren opnieuw slaags geraakt met de politie. Er worden rellen gemeld in onder meer Parijs, Straatsburg, Marseille en Rennes. Volgens de minister van Justitie zijn sinds het begin van de protesten 2000 mensen gearresteerd, vooral tieners. Hij zegt dat hun ouders moeten opdraaien voor de schade die ze aanrichtten. Vandaag zijn 400 middelbare scholen dicht, zo'n 10 procent van het totaal. De protesten begonnen vorige week in Parijs en verspreidden zich deze week over het land. De scholieren protesteren tegen de slechte omstandigheden op de scholen en eisen dat er meer geld voor het onderwijs wordt uitgetrokken.
Derde vliegdekschip VS naar M-O
De VS stuurt een derde vliegdekschip en andere oorlogsschepen naar het Midden-Oosten, zeggen Amerikaanse functionarissen. Het vliegdekschip USS Theodore Roosevelt heeft vanuit San Diego koers gezet naar het Midden- Oosten. Het totale aantal Amerikaanse troepen in de regio zou daarmee op 50. 000 komen. Eerder dit jaar waren er ook al drie vliegdekschepen in de regio, voor het eerst sinds de Irak-oorlog in 2003. President Trump zei onlangs dat hij na de tussentijdse verkiezingen op 3 november mogelijk de bombardementen op Iran opvoert. Ook dreigde hij opnieuw Iran te vernietigen.
Doodstraf in Algerije voor bosbrand
Algerije heeft de doodstraf ingevoerd voor mensen die doelbewust een bosbrand hebben aangestoken. In het land waren dit jaar meerdere ernstige bosbranden, waarbij volgens een onafhankelijk medium zo'n 200 mensen zijn omgekomen. "De doodstraf is een passende maatregel om zulke misdaden aan te pakken", zo zei minister Boudjemaa tegen journalisten nadat het wetsvoorstel was aangenomen. Volgens hem hebben de bosbranden "het niveau van georganiseerde misdaad bereikt" en zitten daar "buitenlandse partijen achter". In Algerije staat de doodstraf in de wet, maar sinds 1993 is hij niet meer uitgevoerd.
Z-Korea eist excuses van Oekraïne
Zuid-Korea wil dat Oekraïne snel met excuses komt voor het voorval met de twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen, die vorige week door Oekraïne werden uitgeleverd. Volgens de president van Zuid-Korea was afgesproken dat die uitlevering geheim bleef. Zuid-Korea probeert de banden te verbeteren met Noord-Korea. Daarom ligt een uitlevering van krijgsgevangenen gevoelig. Als Oekraïne geen excuses maakt, volgen er volgens de president van Zuid-Korea maatregelen. Maar wat die dan zijn is niet duidelijk. De president eist ook dat Oekraïne erkent dat er een afspraak was om de uitlevering geheim te houden.