NOS Nieuws

binnenland

Wachtlijst stroomnet weer langer
Het aantal bedrijven en organisaties dat wacht op een stroomaansluiting is in het eerste halfjaar met ruim 300 toegenomen tot bijna 15. 500 . Dat blijkt uit cijfers van Netbeheer Nederland. Onder meer in Utrecht, waar sinds 1 juli in een deel van de provincie een totale aansluitstop geldt, werd de wachtlijst langer. Maar er zijn ook regio's waar de wachtlijst wat afneemt. In het algemeen lijkt de groei van de wachtlijsten wat af te vlakken, zeggen de netbeheerders. Om meer ruimte te maken, willen ze het stroomnet uitbreiden en efficiënter gebruiken. Steeds meer bedrijven nemen een 'flexibel' contract, waarmee ze op piekmomenten minder stroom krijgen.
Box 3-voorstel race tegen de klok
Het lukt de Raad van State niet om, zoals gevraagd, voor 12 oktober advies te geven over de wetswijziging om in 2028 de vermogenswinstbelasting in te voeren. Minister Heinen was optimistisch toen hij het voorstel vrijdag naar de RvS stuurde, maar die noemt 12 oktober onhaalbaar. Het wordt 19 of 26 oktober. Daardoor wordt het voor de Tweede Kamer nog moeilijker om de wet op tijd te behandelen. Een snelle invoering is een belangrijke toezegging van het kabinet aan de oppositiepartijen JA21 en SGP. Een ander knelpunt ligt bij de banken. Die zeggen meer tijd nodig te hebben om hun IT-systemen aan te passen zodat zij vermogensgegevens kunnen aanleveren.
Gehoorschade agenten na azc-rellen
Burgemeester Kottelenberg van Neder- Betuwe schrijft in een column dat vier agenten gehoorbeschadiging opliepen bij de anti-azc-rellen in zijn gemeente. Ze moesten naar de eerste hulp nadat er zwaar vuurwerk naar hen was gegooid. Afgelopen maand werd in Opheusden en Kesteren betoogd tegen het plan om 132 asielzoekers op te vangen. Volgens de burgemeester zaten daar splintergroepen van buiten Neder-Betuwe achter, "die vervolgens onze eigen jeugd ophitsen tot meedoen aan grof geweld". In zijn column op de gemeentewebsite schrijft Kottelenberg dat het vuurwerk soms door volwassenen is uitgedeeld. Hij noemt dat "ronduit misdadig".
Lek in zeeschip Eemshaven gedicht
Het lek in het schip dat in de Eemshaven in Groningen ligt is gedicht. Daarmee is het gevaar dat het schip zal zinken afgewend. Duikers hebben een inspectie onder het schip gemaakt en het lek gedicht. Het maakt geen water meer, meldt de Veiligheidsregio. Er liep water het schip in door een gat in de romp in de machinekamer. Hoe dat gat in het schip is ontstaan, is nog onbekend. Ook is niet bekend hoe groot het was. De bemanning had het schip al veilig weten te verlaten. De Nautilus ligt in de Julianahaven, deel van de Eemshaven. Het schip wordt onder meer ingezet bij de bouw en het onderhoud van windparken op zee.
Kabinet wil ov in regio koppelen
Het kabinet wil het openbaar vervoer in de regio verbeteren door het aan andere soorten vervoer te koppelen, zoals leerlingenvervoer. Volgens staatssecretaris Bertram van Infrastructuur is er weliswaar veel alternatief ov in de regio, maar werkt dat nu langs elkaar heen. Een centrale meldkamer zou al die ov- alternatieven efficiënter moeten laten samenwerken. Ziekenhuizen en culturele instellingen zouden zo ook beter bereikbaar moeten worden. Ook komen er drie proeven met zelfrijdende bussen. Het kabinet wil voortaan jaarlijks 300 miljoen euro uittrekken om de regionale bereikbaarheid te verbeteren.

buitenland

12000 boekverboden op scholen in VS
Op Amerikaanse openbare scholen zijn dit schooljaar bijna 12000 boeken verboden. Dat blijkt uit een studie van belangenorganisatie PEN America. Het is het hoogste aantal sinds de organisatie in 2021 begon met het bijhouden van boekverboden. In verschillende staten zijn strenge regels over wat er in de klas gezegd en onderwezen mag worden. Daarom zijn bepaalde boeken over thema's als ras en lhbti verboden in schoolbibliotheken. In de Republikeinse staten Texas en Florida waren de meeste boekverboden. PEN noemt het recordaantal boeken dat dit jaar is verboden zorgelijk en spreekt van censuur in het onderwijs.
Nobelprijs voor meten neutrino's
De Nobelprijs voor Natuurkunde gaat dit jaar naar de Belgische-Amerikaanse wetenschapper Francis Halzen. Hij is de grondlegger van het meten van neutrino's, deeltjes uit het heelal die extreem veel energie bevatten. Bij de uitreiking van de prijs sprak het Nobelcomité van "spookachtige boodschappers uit de kosmos". Neutrino's gaan bijna overal doorheen. De zwaartekracht heeft weinig effect op de deeltjes. Ze worden ook niet beïnvloed door elektromagnetische kracht. De 82-jarige Halzen ontvangt omgerekend ongeveer een miljoen euro. Het gebeurt niet vaak dat de prijs naar één persoon gaat, meestal moet een team delen.
Aanval op vliegvelden Saudi-Arabië
In Saudi-Arabië zijn twee vliegvelden aangevallen. Daarbij zijn zeker drie mensen gewond geraakt. De aanvallen zijn opgeëist door de Houthi's in buurland Jemen. Die zeggen dat er meerdere drones en raketten zijn afgevuurd. Twee internationale vliegvelden in de grensregio werden geraakt. De Houthi's claimen ook dat ze een derde luchthaven hebben geraakt. De Samenwerkingsraad van de Arabische Golfstaten, waar Saudi-Arabië ook in zit, spreekt van een gevaarlijke escalatie. De Houthi's in Jemen zijn sinds juli met een flinke opmars bezig. Het regeringsleger kondigde gisteren een grootschalige tegenoperatie aan.
Puigdemont mag terug naar Spanje
Het Spaanse hooggerechtshof heeft het arrestatiebevel tegen Carles Puigdemont ingetrokken. De seperatistenleider leeft negen jaar in ballingschap en zou weer kunnen terugkeren naar Spanje. Puigdemont was in 2017 regeringsleider van Catalonië. De regio probeerde zich met een referendum eenzijdig van Spanje af te scheiden. De Spaanse regering en rechtbanken verklaarden dat illegaal en Puigdemont vluchtte het land uit. Een aantal van zijn ministers werd wel veroordeeld tot celstraffen. Puigdemont verbleef een groot deel van zijn ballingschap in België. Het is niet bekend of hij terugkeert naar Spanje en of hij dan meedoet aan de verkiezingen.
Schrijver Jeffrey Archer overleden
De Britse auteur en oud-politicus Jeffrey Archer is overleden. Zijn uitgever HarpersCollins meldt dat hij "plotseling en vredig" overleed tussen schrijfsessies door. Hij was 86 jaar. Archer verkocht wereldwijd in totaal zo'n 300 miljoen boeken, waaronder zijn succesdebuut Not a Penny More, Not a Penny Less. En zijn grote bestseller Kane and Abel. Deze boeken zijn ook verfilmd. Archer was onder meer parlementslid voor de Conservatieve Partij. In 2001 werd hij veroordeeld tot een celstraf van vier jaar voor meineed tijdens een rechtszaak in 1987. Over die periode schreef hij een driedelig dagboek.
Vuurpeloton voor legerpsychiater VS
Voor het eerst in 65 jaar wordt een Amerikaanse militair geëxecuteerd. President Trump heeft de inzet van een vuurpeloton goedgekeurd bij de executie van legerpsychiater Nidal Hasan, een Amerikaan van Palestijnse afkomst. In 2009 opende hij het vuur op een militaire basis in Texas. Hij doodde dertien militairen, vlak voordat ze naar Afghanistan zouden worden uitgezonden. Meer dan dertig mensen raakten gewond. In het militaire strafproces dat volgde bekende de man direct schuld. Hij zei moslims en Talibanleiders zo te hebben willen beschermen. Wanneer de executie plaatsvindt, is nog niet bekend. Sinds 1977 zijn slechts zes mensen zo gedood.
Grote Oekraïense aanval op Moskou
Oekraïne heeft sinds gisteravond ruim 650 drones afgevuurd op de Russische hoofdstad Moskou. Volgens de Russische autoriteiten werden zeker twee personen gedood, ook vielen er negen gewonden. 185 drones zouden zijn neergehaald. Tientallen huizen werden geraakt en ook een Russische olie-installatie zou zijn getroffen, meldt het Oekraïense nieuwsmedium Kyiv Independent. Daar zou brand zijn uitgebroken. Russische staatsmedia spreken van de grootste droneaanval op de regio in twee jaar. In Zaporizja werd de door Rusland bezette kerncentrale bestookt. Daarbij viel een dode. Omgekeerd viel Rusland in de regio een brug aan, over de Dnjepr.
Oud-chef Duitse inlichtingen vast
Het voormalige hoofd van de Duitse inlichtingendienst BND, August Hanning, is aangehouden. Volgens Duitse media wordt hij verdacht van spionage en het openbaar maken van staatsgeheimen. De bal ging rollen toen er een huiszoeking bij hem was voor een ontvoeringszaak. De 80-jarige Hanning zou onder meer geheime informatie hebben gekocht van een medewerker van de BND. Ook die zit vast. Hanning zou met die informatie een veiligheidsanalyse hebben gemaakt voor een buitenlandse inlichtingendienst. Om welk land het gaat is niet bekend, maar het zou niet om Rusland gaan. Met dat land en ook met China had hij wel goede connecties, melden Duitse media.